زندگى زن و شوهرهاى جوان در آغاز، غالباً توأم با صفا و آرامش بوده، مهربانى و مودت بر تمامى روابط آن ها سايه افكنده است. همين مودت و مهربانى ميان آنان است كه مايه آرامش روان مى شود و دنيايى آكنده از عشق و محبت به ارمغان مى آورد. زيرا پسر و دخترى كه براساس فطرت الهى نيازمند يكديگر هستند، اكنون به خاطر طبيعت خويش به سوى هم جذب شده اند و هر كدام معنايى ديگر براى زندگى يافته اند و در كنار هم آرامش مى يابند. اين آرامش، از اين جا ناشى مى شود كه اين دو جنس، مكمل يكديگر و مايه شكوفايى و نشاط و پرورش هم هستند؛ به طورى كه هر يك بدون ديگرى ناقص است و طبيعى است كه ميان يك موجود و مكمل وجود او چنين جاذبه نيرومندى وجود داشته باشد. اين آرامش خاطر جز به وسيله عشق و محبت به دست نمى آيد. ازدواجى كه در آن مهر، محبت و علاقه وجود نداشته باشد، طبيعتاً زندگى از آرامش واقعى برخوردار نخواهد بود و ديرى نخواهد پاييد كه بنيان آن سست شده، ويران مى گردد. چرا كه «خانه از پاى بست ويران است.» به همين جهت، در سال هاى اوليه زندگى، علاقه و محبت نقش مهمى در پايدارى اساس خانواده دارد و در حقيقت انگيزه ارتباط و بستگى بين زوجين است.
استاد شهيد مطهرى درباره نقش ازدواج در ايجاد علاقه و محبت بين زن و مرد، مى گويد: «پسر و دخترى كه هيچ كدام آن ها در زمان تجردشان در هيچ چيز نمى انديشيدند مگر در آن چه مستقيماً به شخص خودشان ارتباط داشت، همين كه به هم دل بستند و كانون خانوادگى تشكيل دادند، براى اولين بار خود را به سرنوشت موجودى ديگر علاقه مند مى بينند، شعاع خواسته هايشان وسيع تر مى شود، و چون صاحب فرزند شدند، به كلى روحشان عوض مى شود. آن پسرك تنبل و سنگين، اكنون چالاك  و پرتحرك شده است و آن دختركى كه به زور هم از رختخواب برنمى خاست، اكنون تا صداى كودك گهواره نشينش را مى شنود، همچون برق مى جهد. كدام نيروست كه لختى و رخوت را برد و جوان را اين چنين حساس ساخت؟ آن، جز عشق و محبت نيست.»
قرآن كريم به اين مهم اشاره دارد و مى فرمايد:
«از نشانه هاى او اين كه همسرانى از جنس خود شما برايتان آفريد، تا در كنار آن ها آرامش يابيد و در ميانتان مودت و رحمت قرار داد، در اين نشانه هايى است براى گروهى كه تفكر مى كنند.»
بنابر برخى از تفاسير، منظور از مودتى كه در آيه به آن اشاره شده است، همان مهر، محبت و مهربانى بين زن و شوهر است كه انگيزه ارتباط در آغاز زندگى است، ولى در سال هاى پايان زندگى كه يكى از دو همسر، ممكن است ضعيف و ناتوان گردد و قادر به كار و خدمتى نباشد، «رحمت، شفقت و دلسوزى» جاى «مودت و مهربانى» را مى گيرد.
از نظرگاه قرآن، مودت و مهربانى يكى از اصول اساسى زندگى مشترك است كه خداوند آن را در ميان زن و شوهر جوانى كه دل به فردا بسته اند، قرار داده است. غرض از اين مودت، دوستى خالص و صميمانه و به عبارتى ديگر همان علاقه آتشينى است كه بايد بين زوجين وجود داشته باشد. آن گونه دوستى و علاقه اى كه در اعماق جان آن ها ريشه بدواند و موجبات آرامش و سكونشان را فراهم آورد. اين علاقه و محبت كه اوج آن در ماه هاى اوليه زندگى است، اگر خالصانه و بى ريا باشد و بنا به دستور اسلام پيوسته اظهار گردد، به طور فزاينده اى رشد مى يابد و عشقى ماندگار خواهد شد.
داد و ستد عاطفى ميان زن و شوهر در ابتداى زندگى تأثير غيرقابل انكارى در پرورش فرزندان دارد؛ چرا كه پدر و مادر فقط در فضايى آكنده از عشق و محبت مى توانند به تربيت نسلى سازنده و بالنده بپردازند، و نقصان محبت در هر كدام از آن ها، بى شك خلل بزرگى در امر پرورش صحيح كودكان ايجاد مى كند. در اين ميان، عواطف مادر نقش بيشترى در تربيت دارد و برخوردارى او از عواطف شوهر، تأثير فراوانى در احساسات مادرى او دارد، در نتيجه «وجود زن بايد از وجود مرد، عواطف و احساسات بگيرد؛ تا بتواند فرزندان را از سرچشمه فياض عواطف خود سيراب سازد.»
بنابراين عواطف و احساسات زن و عشق او به زندگى زناشويى، بستگى مستقيم به ميزان محبتى دارد كه از جانب شوهر دريافت مى كند.
بنابراين تبادل عاطفى بين زن و شوهر را مى توان يكى از ويژگى هاى خانواده متعادل اسلامى و عامل مؤثر همنوايى و سازگارى زوجين دانست. چنان كه گفته شد، در ابتداى زندگى اين تبادل عاطفى حضور وافر و چشمگير دارد؛ ولى پس از مدتى به لحاظ عدم آگاهى يا غفلت يكى از زوجين يا هر دو، نبض زندگى كند مى شود و عواطف سرشار فروكش مى كنند. آن چه در اين مرحله از زندگى زناشويى مهم است، نگهدارى و افزايش اين محبت بى شائبه نسبت به يكديگر است. محبتى كه اگر فرو پاشد، بنيان زندگى فرو خواهد ريخت و جهنمى سوزان پديد مى آورد و منشاء ناراحتى ها، اضطراب ها و فشارهاى روانى خواهد شد.
از اين رو، آگاهى از شيوه هاى صحيح تبادل عاطفى، مى تواند از سرد شدن كانون خانواده جلوگيرى كند. چه بسيارند زنان و شوهرانى كه يكديگر را دوست دارند، ولى يا راه ابراز و تبادل اشتياق را نمى دانند، يا شرم افراطى، مانع از آن مى شود كه محبت بى رياى خود را اعلام دارند.
اعلام محبت به سادگى امكان پذير است و انجام آن هم راه هاى گوناگونى دارد. از طريق مراقبت ها و رسيدگى  به هم در غذا، بهداشت و نظافت، آرايش، معاشرت و برخورد، تمجيد و تحسين از كارهاى يكديگر، تقويت روحيه هم، حمايت از يكديگر به هنگام نياز و راه هاى مختلف ديگرى كه زن و شوهر بايد به تناسب موقعيت هاى گوناگون، آن ها را بيابند و عشق و محبت خود را به يكديگر ابراز كنند.
تبادل عاطفه، عشق و محبت بين زن و شوهر، ابتدا بايد از قلب آغاز گردد. زوجين بايد محبت را در قلب خويش پرورش دهند و عشقى خالصانه نسبت به يكديگر در دل خود پديد آورند. محبتى كه صادقانه، بى ريا و دور از هر گونه شائبه باشد. عشقى كه در آن ظاهرسازى و تصنع نباشد و بدون منت، از صميم قلب، به جا و به موقع باشد. اين امر آنچنان مهم است كه اسلام، در همان ساعات اوليه زندگى به مرد سفارش مى كند كه از خداوند اين مهر و محبت را بخواهد و بگويد:
« بار خدايا! الفت و مهربانى و رضايت او را به من ارزانى دار، مرا از او راضى گردان و ميان من و او بهترين الفت و گرد هم آمدن قرار ده، چرا كه تو دوستدار هستى و از حرام  اكراه دارى.»
آنگاه پس از پرورش اين عشق در درون خويش، با سخنان پاكيزه و مهرانگيز و كلمات زيبا و دل انگيز، به اظهار اين محبت بى ريا بپردازند. چرا كه «سخنى كه از دل برآيد لاجرم بر دل نشيند.»
رسول خدا (ص) در اين باره مى فرمايد: «اين گفته مرد به زن خود كه «من تو را دوست دارم»، هرگز از قلب زن بيرون رفتنى نيست.»
حضرت امام جعفر صادق (ع) نيز اظهار عشق و محبت زن نسبت به شوهر را با گفتار پاكيزه و دل انگيز از جمله ويژگى هاى زنان خوب مى شمارند.
يكى ديگر از شيوه هاى تبادل عاطفه، نشان دادن علاقه و محبت به وسيله رفتار است؛ و در اين راه، انجام هر كار كوچكى كه نشان دهنده عشق و محبت باشد، براى زن و شوهر خوشايند و قابل قبول است. همين كارهاى كوچك و جزيى از عوامل همنوايى، سازگارى و تفاهم اخلاقى بين آنهاست.
دستور اكيد اسلام است كه: «با زنان مهربانى كنيد و دل هايشان را به دست آوريد، تا با شما همراهى كنند.»
حضرت امام على نيز صفاى زندگى و سازگارى بين زوجين را در مدارا كردن و معاشرت نيكو با يكديگر دانسته، مى فرمايد:
«در تمام حالات با همسرت مدارا كن و به نيكى معاشرت نما تا زندگى با صفا شود.»
در روايات متعدد ديگرى، اسلام خوشرفتارى، نيكى و مهربانى زن را نسبت به شوهر، از وظايف او مى شمارد و همراهى و سازگارى با شوهر را در همه حال لازم مى داند.
پيامبر اكرم (ص) در اين باره مى فرمايد: «يكى از وظايف زن اين است كه چراغ خانه را روشن كند، غذا آماده نمايد، وقتى شوهر وارد مى شود تا نزديك در به استقبال شوهر بيايد و به او خوش آمد بگويد.»
چنان كه اشاره شد، اظهار عشق و علاقه زن و شوهر به هم، به هر وسيله ممكن- ولو كوچك و جزئى باشد- موجب رضامندى طرفين است و اين امر در مورد زنان بيشتر صدق مى كند.
مردها اغلب گمان مى كند كه اگر كار كوچكى براى همسرشان انجام دهند، مثلاً براى او شاخه گلى بخرند، يا از دستپخت او تعريف كنند امتياز قابل توجهى در روابط زناشويى خود به دست نمى آورند. با اين ذهنيت مرد گمان مى كند كه با پرداختن به كارهاى بزرگ و مهم براى همسرش، وظيفه خود را به بهترين شكل انجام داده است؛ اما اين قاعده مؤثر واقع نمى شود، زيرا زن ها در اين مورد، ذهنيت كاملاً متفاوتى دارند.
به راستى وقتى مردى براى همسرش كارهاى جزيى اما متعدد انجام مى دهد، زن درمى يابد كه شوهرش او را دوست دارد و اين سبب مى شود كه زن قابل اعتمادتر و دوست داشتنى تر به نظر مى رسد. انجام كارهاى جزئى براى زن، براى خود مرد نيز التيام بخش است. در واقع اين اقدامات جزيى، رنجش هاى او و رنجش هاى همسرش را التيام مى بخشد، و مرد به تدريج خود را موجودى قدرتمند و مؤثر مى بيند. زيرا عشق، علاقه و توجهى را كه به آن احتياج دارد، دريافت مى كند؛ در اين شرايط، زن و شوهر هر دو به خواسته هاى خود مى رسند. همان طور كه مردها بايد پيوسته براى ايجاد علاقه و محبت همسرشان، كارهاى جزئى كنند، زن هم بايد متقابلاً از اين اقدامات جزئى شوهر، تشكر و سپاسگزارى كند.
از نگاهى ديگر شايد بتوان گفت: نقش زن در استحكام خانواده از طريق محبت و عشق، چه بسا بيشتر از مرد است، زيرا طبيعت او اين چنين است و نشان دادن محبت به شوهر ضمن اين كه اعتماد او را به خود جلب مى كند، نفس  گريزپاى او را نيز در مهار و كنترل خود درمى آورد، زن از طريق اعمال محبت مى تواند در جان شوهر نفوذ كند؛ در قلب او تأثير گذارد؛ به او شادى و اميد دهد؛ اضطراب و نگرانى اش را از ميان ببرد و به او آرامش و صفا بخشد. زن با يك تبسم يا تشكر مى تواند به شوهرش اطلاع دهد كه از كار او خشنود شده است. زيرا براى اين كه بتواند همسرش را از لحاظ عاطفى تأمين كند، به قدرشناسى و تشويق او نياز دارد. مرد بايد احساس كند كه مى تواند تفاوتى را در همسرش ايجاد كند و اگر بفهمد كسى متوجه خدمات او نيست، از ارايه خدمات بيشتر خوددارى مى كند. بنابراين زن بايد شوهرش را آگاه سازد كه قدر خدمات او را مى داند و از آن تشكر مى كند.
با اين روش، حتى اگر مردى همسرش را دوست داشته باشد، هنوز اين زن است كه مى تواند، براى بهبود روابط خود با شوهرش كارى انجام دهد، بدين صورت كه اگر زن خدمت كوچك و جزئى ارائه شده از سوى شوهرش را مورد قدرشناسى قرار دهد، مرد بارديگر احساس مى كند كه همسرش را دوست دارد.

پرستو قادرى

انتخاب مواد غذايى مناسب و مفيد براى حفظ سلامتى، رشد و جلوگيرى از بروز بيمارى ها، نيمى از حركت به سوى انتخاب يك الگوى علمى تغذيه است. شيوه تهيه و پخت به طريقى كه ضمن رعايت بهداشت، خواص تغذيه اى مواد از بين نرود، بخش مهم ديگرى است كه مورد توجه كارشناسان علم تغذيه است. فروغ كاوه، كارشناس ارشد با تأكيد بر اصول صحيح تغذيه ضمن اشاره به ضرورت تعليم خانم ها براى تحقق اين آرزو كه مواد غذايى ارزشمند در مراحل شست وشو، خرد كردن و پخت تلف نشود، مى گويد: «متأسفانه بخش زيادى از خواص تغذيه اى گروه هاى مختلف غذايى در مراحل مختلف تهيه تا پخت از بين مى رود. به عنوان مثال خانم هاى خانه دار ما معمولاً با صرف وقت و كوشش قابل توجه سبزى تازه مورد نياز خود را تهيه مى كنند. زحمت شست وشوى بهداشتى و خرد كردن آن را تحمل مى كنند اما نمى دانند كه سبزى خرد شده نبايد بيش از يك ساعت در معرض هوا قرار بگيرد يا در حين سرخ كردن نبايد بيشتر از تف دادن روى حرارت بماند يا زمان طبخ سبزى برگ سبز نبايد بيش از يك ربع باشد چرا كه در اين شرايط تقريباً همه خواص مفيد اين گروه از مواد غذايى از بين مى رود و آن ها به انبوهى از مواد بى خاصيت و صرفاً شكم پركن تبديل مى شوند.»
عليرضا دهلوى، متخصص تغذيه نيز درباره چگونگى استفاده از گروه گوشت، حبوبات و فلزها اين چنين توصيه مى كند: «بهتر است خانم هاى خانه دار قبل از طبخ و مصرف گوشت هاى قرمز تمام چربى قابل رويت آن را جدا كنند. همچنين پوست مرغ كه حاوى چربى زيادى است حتماً بايد قبل از پخت جدا شود.
حتى الامكان بايد از سرخ كردن گوشت پرهيز كرد، چرا كه علاوه بر مصرف روغن زياد به اين وسيله به بافت هاى آن هم آسيب مى زند. در صورتى كه از گوشت يخ زده استفاده مى كنيد بايد بلافاصله آن را به صورت آب پز، بپزيد و اگر بخواهيد به صورت كباب شده يا به شيوه هاى ديگر استفاده كنيد براى خارج كردن گوشت از حالت يخ زده بايد آن را ۲۴ ساعت در يخچال قرار دهيد و بعد بپزيد. ترجيحاً از گوشت هاى سفيد مثل مرغ و ماهى به جاى گوشت قرمز استفاده كنيد و در مصرف زبان و مغز به علت دارا بودن چربى و كلسترول زياد افراط نكنيد.»
وى مصرف حبوبات را به علت دارا بودن فيبروپروتيين زياد توصيه مى كند و انواع مغزها (گردو، فندق، بادام و غيره) را ميان وعده هاى مناسبى براى تامين پروتيين، انرژى و برخى از مواد مغذى در گروه كودكان و خردسالان و مدرسه رو مى داند.
دهلوى يكى از خطرناك ترين اشكال مصرف روغن را سرخ كردن بيش از حد موادغذايى در آن مى داند و تصريح مى كند: «وقتى سبزى وگوشت يا حبوبات را براى مدت مديدى در روغن مى چرخانيم و سرخ مى كنيم بايد بدانيم نه تنها همه خواص تغذيه اى اين مواد از بين مى رود و آن ها را تبديل به تلى از مواد بى خاصيت مى كند بلكه روغن زيادى كه به خودشان مى كشند و از اين طريق وارد بدن مى شوند مثل سم در تركيبات شيميايى در بدن شركت مى كنند و پس از تجزيه در رگ هاى بدن به گردش درمى آيند. نكته مهم بعدى در اين باره هم استفاده غلط و خطرناك از روغن در مصارف صنعتى است. معمولاً در كارگاه هاى توليد مواد غذايى مثل زولبيا و باميه، چيپس حتى در ساندويچ  فروشى ها از روغن استفاده مكرر مى كنند. بايد به مردم هشدار داد كه سرد و گرم شدن چند باره روغن تركيبانى سرطان زا توليد مى كند كه به سرعت سلامتى افراد را مورد هجوم قرار مى دهد.»
روغن جامد؛ دشمن اصلى يكى از اساسى ترين اشكالات تغذيه در كشور ما گرايش عمومى به استفاده بيش از حد چربى ها است. ما عادت كرده ايم ملاك مرغوبيت چلو و پلو، خورشت و ساير غذاها را در ميزان استفاده كدبانو از روغن ها بدانيم كه اصلى ترين مورد استفاده از گروه چربى ها در رژيم غذايى است. دهلوى نمونه بارز عادات بد و مضر غذايى را استفاده از چربى ها مى داند و مى گويد: «اغلب افراد عادت كرده اند كه غذاى چرب را بيشتر دوست داشته باشند. آن ها تا چلو و پلوى مصرفى شان از روغن ندرخشد آن را قابل خوردن نمى دانند. به همين دليل ميزان چربى كه در هر وعده غذا به بدن چنين افرادى وارد مى شود ۶۴ برابر بيشتر از حد مورد نياز براى سلامتى است.»
براساس آخرين تحقيقات انجام شده از سوى محققان علم تغذيه در كشور ما هنوز (!) ۹۶ درصد از مردم روغن جامد استفاده مى كنند. جالب اين است كه ۸۰ درصد از آن ها مى دانند كه روغن مايع اثرات منفى و ضرربار روغن جامد را ندارد. دهلوى با تأكيد بر اهميت استفاده از روغن مايع در پخت غذاها مى افزايد: «اگر چه چند سال قبل تبليغات گسترده اى براى استفاده از روغن مايع انجام شد و فوايد بسيار آن براى مردم شرح داده شد اما همچنان استفاده از روغن جامد در كشور ما بيشترين طرفدار را دارد.» متخصصان مى گويند كه افزايش آمار سكته هاى قلبى ناشى از بسته شدن عروق يكى از تبعات استفاده از روغن جامد است.

خديجه جبلى
اگر مى خواهيد در فرزند شما احساس حقارت ايجاد نشود از او بيش از حد توانش انتظار نداشته باشيد و اگر مى خواهيد فرزند شما از درس خواندن بيزار نشود نمرات ديگران را به رخ او نكشيد. اگر مى خواهيد فرزند شما نگران درس و امتحانات خويش نباشد، بلافاصله پس از مراجعت از مدرسه به منزل او را مورد بازخواست درس و نمرات قرار ندهيد. اگر مى خواهيد در فرزندتان احساس ارزشمندى رشد كند، دائماً او را تحت قضاوت و ارزشيابى قرار ندهيد. اگر مى خواهيد آرامش روانى فرزندتان تبديل به اضطراب نشود، همانند نگهبان مواظب كارهاى او نباشيد. اگر مى خواهيد فرزندتان با عزت نفس رشد كند، با تمام وجود براى ابتكارهاى حتى ساده او ارزش قايل شويد. اگر مى خواهيد فرزند شما دچار اضطراب امتحان نشود، او را براى كسب نمره ايده آل تحت فشار قرار ندهيد. اگر مى خواهيد علاقه فرزند خود را به مدرسه و درس زياد كنيد، كوشش هاى درسى اش را تشويق كنيد نه نمره هاى او را. اگر مى خواهيد علاقه فرزند خود را به مدرسه و درس خواندن حفظ كنيد؛ مطابق ميل خود، براى او برنامه ريزى نكنيد. اگر مى خواهيد فرزندتان مدرسه، معلم و كلاس را دوست داشته باشد، به تمامى كاركنان مدرسه احترام بگذاريد. اگر مى خواهيد در فرزند شما احساس بى كفايتى به وجود نيايد، مرتب از كارهاى او انتقاد نكنيد.
اگر مى خواهيد فرزندتان در ارتباط با ديگران كمرو نباشد، در ميهمانى ها و معاشرت هاى خود مثل نگهبان رفتار او را زير ذره بين قرار ندهيد. اگر مى خواهيد فرزند شما فردى خجالتى بار نيايد، مرتب به خاطر خطاهايش در او احساس گناه ايجاد نكنيد. اگر مى خواهيد در فرزند شما اعتماد به نفس رشد كند، بگذاريد شكست را تجربه كند. اگر مى خواهيد فرزندتان با جرأت و شجاعت رشد كند، از او بخواهيد در هر كارى تلاش كند و توانايى هايش را آزمايش كند.
اگر مى خواهيد فرزندى با نشاط داشته باشيد، فعاليت هاى جسمى او را محدود نكنيد. اگر مى خواهيد فرزندتان در برابر ناملايمات زندگى شكسته نشود، در سوگ ها و غم هاى زندگى، او را در بى خبرى كامل قرار ندهيد. اگر مى خواهيد فرزندتان فردى موفق و صاحب رشته اى مناسب شخصيت خويش شود، با او در انتخاب رشته همفكرى كنيد. به خاطر داشته باشيم براى رسيدن به نقطه ايده آل هر روز بايد چيزى بر خرد و دانش خود بيفزاييم.

روش هاى بسيارى براى ايجاد عادت به مطالعه وجود دارد. شرط اول آن، اين است كه شما الگوى مناسبى براى فرزندانتان باشيد. در زير به دو روش ساده  اشاره مى كنيم.
* روش اول- بگذاريد فرزندتان ببيند كه شما مى خوانيد.
نخستين نشانه موفقيت بچه ها در مدرسه، مطالعه در خانه است. براى اين كه بچه ها در خانه مطالعه كنند بايد الگوى رفتارى داشته باشند كه در خانه مطالعه مى كند.
پس خيلى ساده است:
اگر مى خواهيد فرزندتان را كتابخوان بار بياوريد، خودتان بايد مطالعه كنيد.
اگر خودتان اهل مطالعه كتاب نيستيد، مقدارى كار مى برد:
يك- بايد ببينيد كه به خواندن چه مطالبى علاقه داريد.
دو- بايد در خانه كتاب داشته باشيد.
سه- بايد تلويزيون را خاموش كنيد .
چهار- بايد كارى در نظر بگيريد كه فرزندانتان در زمان مطالعه شما به آن بپردازند. (چهطور است به آن ها هم كتاب بدهيد؟)
اگر وقت بگذاريد و كتاب بخوانيد، در واقع به طور غيرمستقيم به فرزندتان مى گوييد كه خواندن مهم است اما اگر برايش سخنرانى كرده و او را پند و اندرز بدهيد، هرگز نمى توانيد اين پيام را به او منتقل كنيد.
روش دوم- اطلاعاتى را كه از خواندن به دست مى آوريد، تقسيم كنيد. شما از مطالبى كه مى خوانيد روزانه چيزهايى مى آموزيد، چرا آن را با خانواده خود در ميان نگذاريد؟
بيشتر بچه ها باهدف سرگرمى كتاب مى خوانند و گاهى از اين كه مى توان با هدف كسب اطلاعات هم مطالعه كرد بى خبر هستند. بزرگسالان بيشتر به هدف كسب اطلاعات مطالعه مى كنند چون اين مطلب بخش عمده اى از كار روزانه آن ها را تشكيل مى دهد. اگر اطلاعات به دست آورده تان را با فرزندتان درميان بگذاريد، مى توانيد آن ها را براى خواندن به كسب اطلاعات آماده كنيد.
وقتى بچه ها ببينند چگونه از اطلاعاتى كه به دست آورده ايد، استفاده مى كنيد كمتر از خواندن به قصد كسب اطلاعات خواهند ترسيد.
اگر از آن ها بپرسيد كه «در كتاب علوم شما درباره كلسترول چه چيزى نوشته است؟» جالب تر از آن است كه بپرسيد: «امروز در مدرسه چه چيزى ياد گرفتى؟»
به اين ترتيب هم غيرمستقيم سوال كرده ايد و هم جرقه يك بحث و گفت وگوى خانوادگى زده مى شود و خانواده با هم ارتباط كلامى برقرار مى كنند.
* روش سوم- در خانه مطالب خواندنى داشته باشيد و آن ها در دسترس قرار دهيد.