تنها بازمانده مخمل بافى سنتى در ايران گفت: احياى رشته مخمل بافى به حمايت و سرمايه دولت نياز دارد.
استاد سيدخليل ياالله با بيان اين كه فقط يك دستگاه مخمل بافى در كشور وجود دارد و اكنون مخمل ها به صورت ماشينى توليد مى شوند، اظهار كرد: سال ها پيش، يك گروه ژاپنى در سفرى به ايران، از كارگاه هاى مخمل دست باف، فيلم بردارى كرد و سپس نمونه اتوماتيك آن را ساختند. پس از آن، بيشتر افراد به مخمل بافى ماشينى رو آوردند و در اين دوره ها بود كه بافت دستى مخمل از ميان رفت.
او كه ۳۰ سال با دستگاه هاى اتوماتيك در كارخانه هاى مخمل بافى مشغول بوده است، افزود: سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى پس از گذشت اين سال ها به فكر احياى مخمل بافى دستى افتاد كه با كمك يكديگر دستگاه مخمل بافى را دوباره ساختيم.
يا الله بيان كرد: سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى در دوره اى كه مخمل بافى به صورت دستى ديگر رواج نداشت و پس از بازنشستگى، به سراغم آمد و براى همكارى و كار روى كارگاهى كه ساخته بودم، از من دعوت كرد و اكنون در اين سازمان به كار مشغول هستم.
وى افزود: سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى براى كارى كه انجام مى دهم، حقوق جزيى پرداخت مى كند اما به دليل عشق به اين كار، ادامه مى دهم. حتى تحت پوشش بيمه كارخانه مخمل بافى ماشينى و نه اين سازمان هستم.
اين استاد مخمل بافى كه از هفت سالگى روى كارگاه هاى مخمل بافى دستى كار مى كرده و حدود ۱۵ سالگى درجه استادى را كسب كرده است، گفت: در سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى مخمل گل برجسته را توليد كردم و سه شاگرد را آموزش دادم.
وى با بيان اين كه در تهيه مواد اوليه مخمل بافى مشكلى وجود ندارد، ادامه داد: ابزار و زمينه توليد مخمل بافى دستى وجود ندارد و احيا و حفظ اين رشته به حمايت بيشترى نيازمند است.
او به تفاوت مخمل دست باف و ماشينى اشاره كرد و افزود: خواب مخمل ماشينى معمولا مى ريزد، اما خواب مخمل هاى دستى هيچ گاه نمى ريزد و دوام بيشترى دارد.
به گفته ياالله، اكنون كاشان، تنها بازار مخمل هاى دستى است و به دليل هزينه هاى بالاى آن، بيشتر گردشگران اين مخمل ها را مى خرند.
به گزارش ايسنا، اواسط دوره قاجار حدود ۴۲ نوع پارچه در كشور توليد مى شدند كه به دليل حمايت نكردن دولت از صنايع داخلى آن زمان و نفوذ استعمار غرب، به مرور زمان نه تنها بازارهاى جهانى پارچه هاى ايران از دست رفتند، بلكه در بازارهاى داخلى، محصولات خارجى جاى توليدات ملى را گرفتند و پارچه بافى در شهر كاشان كه انواع پارچه ها از زرى، مخمل و شعربافى در اين منطقه توليد مى شدند، با ركود مواجه شد تا آنجا كه فقط نامى از آن ها باقى مانده است.
پس از تاسيس مدرسه صنايع قديمه در تهران، به همت مرحوم استاد حبيب الله طريقى كاشانى - استاد زرى بافى - و چند استادكار ديگر، كارگاه هاى زرى و مخمل بافى در اين مدرسه داير شدند و از نابودى قطعى آن ها جلوگيرى شد.
پس از انقلاب نيز سازمان ميراث فرهنگى كشور با تدوين و اجراى برنامه هاى آموزشى در زمينه حفظ و احياى هنرهاى ملى و سنتى گام برداشت و كارگاه هاى هنرهاى سنتى در تهران و يك كارگاه شعربافى قديمى را در كنار قسمتى از باروى يك هزار ساله عصر سلجوقى كاشان راه اندازى كرد.
اين مركز در كاشان، ۲۸ ارديبهشت ۱۳۷۷ افتتاح شد كه اكنون كارگاه هاى مخمل بافى، زرى بافى، شعربافى، زيلوبافى و سفال گرى دارد.

در صورت تخصيص ۱۰ ميليارد تومان اعتبار، بازسازى كامل پل هاى تاريخى لرستان صورت خواهد گرفت.
مدير پايگاه پل هاى تاريخى لرستان افزود: شصت پل تاريخى با قدمت هاى متفاوت در استان لرستان وجود دارند كه هريك از آن ها به نوعى جاذبه هاى گردشگرى به شمار مى روند.
مصطفى نژاد با بيان ضرورت بازسازى و مرمت اين پل ها، اظهار داشت: در صورت تخصيص اعتبار ۱۰ ميليارد تومانى، در مدت سه تا پنج سال، بازسازى كامل پل هاى تاريخى استان صورت خواهد گرفت و پس از بازسازى فقط ما بحث نگهدارى و حفاظت از آن ها را خواهيم داشت.
وى ادامه داد: اين پل ها در معرض خطرهايى مانند حوادث غير مترقبه هستند، به طورى كه سال گذشته براثر همين حوادث به ۲۰ پل آسيب رسيد.
او گفت: با تخصيص ۵۰ ميليون تومان، مرمت پنج پل تاريخى آسيب ديده را تكميل كرده ايم.
كلهر، پلدختر، كشكان و شكسته از جمله پل هاى تاريخى استان لرستان هستند.

قائم مقام سازمان ميراث فرهنگى، گردشگرى و صنايع دستى گفت: هگمتانه همدان قلب گردشگرى فرهنگى ايران است.
حميد بقايى در نشست بررسى مشكلات تپه باستانى هگمتانه در همدان افزود: هگمتانه بزرگترين شهر تاريخى و نخستين منطقه اى است كه حكومت به معناى اصلى خود در آن شكل گرفته است. وى اضافه كرد: با توجه به قابليت هاى منحصر به فرد اين تپه از ارزش و اهميت بسيار زيادى براى توسعه گردشگرى به خصوص گردشگرى فرهنگى ايران دارد.
وى اظهار داشت: مى توان با ساماندهى و آزادسازى حريم ظرفيت لازم را براى ثبت تپه هگمتانه در فهرست آثار جهانى و جذب شمار زياد گردشگران خارجى ايجاد كرد.
وى گفت: بحث خريد و آزادسازى حريم تپه باستانى هگمتانه از ديرباز مطرح است و باوجود تاكيد مقام معظم رهبرى براى ساماندهى اين ارزش تاريخى هنوز اقدام جدى در آن صورت نگرفته است.
بقايى افزود: تصميم سازمان ميراث فرهنگى، گردشگرى و صنايع دستى كشور بر اين است كه به زودى تپه باستانى هگمتانه ساماندهى و تعيين تكليف شده تا به عنوان يكى از جاذبه هاى مطرح گردشگرى فرهنگى كشور مطرح شود.
وى اضافه كرد: براى خريد و آزادسازى و اجراى طرح جامع گردشگرى تپه باستانى هگمتانه همدان ۴۰۰ ميليارد ريال اعتبار نياز است.
رييس سازمان ميراث فرهنگى، گردشگرى و صنايع دستى همدان نيز گفت: تپه هگمتانه بعد از ساماندهى قابليت مطرح شدن به عنوان محور اصلى گردشگرى استان را مى يابد.
اسدالله بيات وسعت تپه باستانى هگمتانه را۴۰ هكتار اعلام كرد و افزود: تاكنون مساحت ۳۰ هكتار از تپه تعيين تكليف و مابقى با بافت متراكم و مسكونى كه تملك و كاوش در آن انجام نشده پر است. كاخ باستانى هگمتانه در قرن هشتم قبل از ميلاد در دوران اقتدار نظامى سياسى مادها پس از تشكيل دولت مركزى و تسخير آشور در سال ۶۱۴ قبل از ميلاد توسط كياكسار مادى ساخته شده است.

يكى از فعالان بخش خصوصى در گردشگرى منطقه آزاد قشم گفت: گردشگرى در اين منطقه با توجه به هزينه هاى بالا براى سفر و اقامت در قشم با ركود مواجه است.
محمد جعفرى با اشاره به قيمت هتل هاى منطقه آزاد قشم و پروازهاى اين منطقه، بيان كرد: هزينه سفر به اين منطقه براى چند روز آن چنان بالا مى رود كه گردشگران يا مسافران، مقصدهاى ديگرى را براى سفر انتخاب مى كنند كه دست كم امكانات بيشترى دارند.
وى افزود: با وجود اين كه تعداد تخت هاى اين منطقه زياد نيست، چند هتل فعال نيز در سال هاى اخير به پانسيون هاى دانشجويى تبديل شده اند، شايد در نفس، اين اقدام نامطلوب نباشد، اما براى ايجاد خوابگاه دانشجويى بايد فكر ديگرى مى شد.
اين فعال گردشگرى با بيان اين كه هزينه سفر به قشم در مقايسه با رقباى ديگر منطقه مانند دوبى گران تر است، اظهار داشت: افرادى كه با وسايل نقليه شخصى خود به اين جزيره سفر مى كنند و به جاى هزينه كردن در قشم، براى خود كسب درآمد مى كنند كه اين مساله، در كنار گرانى هزينه سفر، سبب شده است كه قشم از لحاظ گردشگرى، منطقه اى دست دوم به نظر آيد و گردشگران، اين منطقه را كمتر براى سفر انتخاب
مى كنند.
به گفته او، خطوط پروازى به قشم در كنار ديگر كمبودها، اندك اند و از تهران به اين منطقه در روز فقط يك پرواز صورت مى گيرد.
جعفرى درباره وضعيت سرمايه گذارى در بخش گردشگرى اين منطقه، بيان كرد: بيشتر، سازمان منطقه آزاد قشم سرمايه گذارى كرده و بخش خصوصى به اين حوزه، كمتر وارد شده است. به تازگى تعدادى از اهالى بومى قشم درحال خريد مناطقى هستند كه سازمان منطقه آزاد قشم در آن ها سرمايه گذارى كرده است.
او معتقد است: ميزان سرمايه گذارى در كيش كه پيش از منطقه آزاد قشم ايجاد شده، بيشتر است و علاوه بر آن، چون وسعت كيش در مقايسه با قشم كمتر است، بنابراين ميزان سرمايه گذارى در آن منطقه، نمود بيشترى دارد. جعفرى در گفت وگو با ايسنا، اضافه كرد: بيشتر سرمايه گذارى ها در كيش به گردشگرى معطوف بوده اند كه اين موضوع موجب شد، تعداد تخت ها و پروازهاى اين منطقه بيشتر از قشم باشند. در كنار اين مسايل، وضعيت اقتصادى مردم، تورم و گرانى ها نيز در سفر به اين مناطق كه مسافت هاى طولانى ترى دارند، تاثيرگذار بوده اند.

سرپرست اداره ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى مراغه از كشف تعدادى اشياى تاريخى مربوط به هزاره اول قبل از ميلاد در اين شهرستان خبر داد.
عليرضا پاشايى، به ايرنا گفت: اين اشيا شامل شش پيكان جنگى، يك قبضه شمشير و سه حلقه زينتى مفرغى، يك مهر سنگى و پياله سفالى، دو پيه سوز سفالى نقش دار و يك خمره سفالى به رنگ نخودى و سه ظرف سفال دسته دار خاكسترى است.
به گفته وى، اين اشيا توسط يك كشاورز از اهالى روستاى هرق اين شهرستان و به هنگام كار در زمين زراعى كشف شده و با همكارى انجمن هاى ميراث فرهنگى به اين اداره تحويل داده شده است.
وى افزود: در زمان حاضر ۳۵ انجمن ميراث فرهنگى در روستاهاى اين شهرستان ۹۰در زمينه جلوگيرى از حفارى هاى غيرمجاز بافت هاى تاريخى و حفظ و نگهدارى از آثار تاريخى فعاليت دارند.
به گفته وى، در اين انجمن ها ۲۵۰ نفر عضو بوده و تا پايان امسال تعداد اعضاى اين انجمن ها به ۲۸۰ نفر مى رسد.
پاشايى، افزود: امسال با همكارى اين انجمن ها و حركت هاى فرهنگى و حفاظتى مراقبان سيار، حفارى هاى غيرمجاز در روستاهاى اين شهرستان درصد كاهش يافته است. شهرستان مراغه با داشتن ۳۰۰ اثر تاريخى وتپه هاى باستانى جزو ۱۰ شهرستان داراى بافت غنى تاريخى و فرهنگى در كشور محسوب مى شود.
اين شهرستان با ۲۵۰ هزار نفر جمعيت در ۱۴۷ كيلومترى جنوب تبريز مركز استان آذربايجان شرقى واقع است.

زيلو يكى از مناسبترين و بادوام ترين كف پوش ها ، به ويژه براى مناطق كويرى است كه از قديمى ترين محصولات دست باف يزد محسوب شده و قدمت آن به پيش از اسلام مى رسد. ناصرخسرو در سفرنامه خود و تنها در شهر «تون» كه از شهرهاى شرقى ايران است، به بيش از ۵۰۰ كارگاه زيلوبافى اشاره مى كند و«حدودالعالم»، در ذكر ويژگى هاى مساجد ايران در قرن چهارم هـ. ق زيلو را از كفپوش هاى مهم مى داند. اين فرش نخى هر چند به ظاهر ساده است، اما فنون و روش هاى ساخت آن نشان دهنده غناى فرهنگى، فكر و انديشه بارور شده اى است كه در پس هر تار و پود آن نهفته است. اين فرش در نقش و بافت شباهت هايى به حصير دارد. در زبان و فرهنگ غرب كه به معناى فن يا هنر حكاكى روى چوب است بى شك برگرفته از واژه زيلو در فرهنگ ايرانى است كه ريشه در حصيربافى دارد. انواع زيلو براساس كاربرد، اندازه و رنگ هاى به كار رفته در آن ها تقسيم بندى مى شوند. اين فرش معمولا در اندازه هاى ۲ در۳ و۳ در ۴ توليد مى شده است. البته زيلوهايى با عرض ۵ تا۶ متر و طول ۱۰ متر نيز بافته شده است. كاربرد زيلو اغلب در مساجد بوده و از زيلوهاى با اندازه هاى كوچك تر براى پوشش كف اتاق ها و منازل استفاده مى كردند. زيلوهايى كه با رنگ سفيد و آبى بافته مى شد در مساجد و امامزاده ها مورد استفاده قرار مى گرفت كه هماهنگى بسيار زيبايى با ساختار طرح ها و رنگ هاى كاشيكارى و آجركارى اين بناها داشت. زيلوهايى كه به رنگ آبى و قرمز بافته مى شد به زيلوى جوهرى مشهور بوده و معمولا مرغوبيت كمترى داشت. مرغوب ترين زيلو«نفتال» نام دارد كه به رنگ سبز و نارنجى بوده و بيشتر در منازل مورد استفاده قرار مى گرفت. اين رنگ آميزى با توجه به زمينه قالى ها كه عمدتا لاكى بود، هماهنگى بسيار زيبايى ايجاد مى كرد. با وجود اينكه در بافت زيلوها فقط از دو رنگ استفاده مى شد اين محدوديت هيچ گاه از زيبايى و جذابيت اين دست بافته ها نمى كاست و استفاده از طرح هاى متنوع كه گاه نقش آيات قرآن و طرح هاى هندسى را نيز شامل مى شد بر زيبايى آن مى افزود. به دليل ايجاد همين طرح هاى متنوع براى بافت زيلو استفاده از دستگاه نقشه بندى جايگزين دستگاه چند درى شد. با گذشت زمان زيلو باف ها ترجيح دادند از طرح هاى ساده تر و سرشناس ترى چون مثلثى، نقشه گره، گچكنه، پيله ، پته توره و زنجلو استفاده كنند.
ميبد مركز بافت زيلو
استان يزد كه كشت پنبه در آن به مدد قنات هاى پر آب رونق فراوان داشته ازجمله مراكز مهم توليد زيلو به شمار مى آمده و شهرستان ميبد بدين لحاظ جايگاهى والا داشته است. وجود بسيارى از زيلوهاى باقيمانده در مساجد مختلف استان يزد و شهرهاى پيرامون آن، كه در بدترين وضعيت ممكن در حال نگهدارى است، اسنادى معتبر بر توانمندى، استادى و مهارت هنرمندان زيلوباف است. هنر زيلوبافى كه روزگارى در ايران رونق فراوانى داشت و در عمده ترين شهرهاى ايران چون جهرم، سيستان، فارس و آذربايجان توليد مى شد، اينك در حال حاضر با تمام قابليت هايش رو به فراموشى است و فقط در يكى از دو كارگاه در ميبد و اردكان يزد به اين هنر پرداخته مى شود. ميبدى ها از گذشته در بافندگى شهرت داشته اند ، آنها ابتكار توليد زيلو را به خود نسبت مى دهند و اغلب مساجد ايران با زيلوى ميبد مفروش است. محمد بهشتى نژاد معاون صنايع دستى سازمان ميراث فرهنگى، صنايع دستى و گردشگرى استان يزد در اين رابطه به ميراث آريا مى گويد: در راستاى احياى اين صنعت، هم اينك اين رشته به صورت رايگان در سطح استان به علاقمندان آموزش داده
مى شود. وى، گران بودن مواد اوليه را از مشكلات اين صنعت بيان مى كند و معتقد است زمان براى توليد يك تخته زيلو زياد است و با توجه به موارد ياد شده قيمت تمام شده بيش از فروش آن است. به گفته وى هم اكنون در كنار توليد زيلو ، موزه زيلو و پلاس ميبد نيز به منظور معرفى و حفاظت از آن داير شده است. از ديگر زيلوهاى قديمى و بى نظير بافت ميبد مى توان به زيلوى مسجد جامع مربوط به قرن ۱۱هجرى قمرى، زيلوى آويخته در مسجد امير چخماق يزد مربوط به قرن ۱۲ هجرى قمرى و زيلوهاى كهنه مسجد ركن آباد ميبد اشاره كرد. با توجه به اينكه زيلو در نقش و بافت، شباهت زيادى به حصير دارد و شكل تكامل يافته حصيربافى است ، بافندگان آن از اين صنعت الهام گرفته اند. علت اينكه بيشتر مساجد و زيارتگاه هاى ايران و حتى خارج از ايران مانند كربلا، نجف، سامرا و. . . با زيلو مفروش مى شوند همان سادگى و بى پيرايگى است كه مختص خانه خداست و آرامشى است كه رنگ آبى زيلوها به انسان مى دهد.
* مريم رحيمى

پس از سال ها تحقيق و بررسى مشخص شد، صنعتگران تمدن رم باستان از نوعى چسب قوى براى تعمير كلاه خودهاى سربازان استفاده مى كردند. دانشمندان آلمانى با بررسى ۱۸ كلاه خود جنگى سربازان اين تمدن كه سال ها پيش در نزديكى رود راين كشف شده اند، به اين كشف دست يافتند. محققان تا به حال توانسته اند، موفق به كشف روغن دنبه و قير در تركيبات اين چسب منحصر به فرد شوند. با اين وجود، آن ها اعلام كرده اند كه براى شناسايى تمام تركيبات و ساخت اين چسب به زمان زيادى نياز است.

برپايى فستيوال ها و نمايش هايى از فيل هاى نقاشى شده و رنگارنگ كه با استفاده از حلقه هاى كوچك و بزرگ نمايش هاى جالبى را اجرا مى كنند، زندگى اقتصادى جديدى را براى هزاران فيلبان محلى تايلند و حيوانات آن ها به همراه داشته است.
باتوجه به اين كه از سال ۱۹۸۹ قطع درختان و استفاده از چوب آن ها در تايلند ممنوع اعلام شد. بسيارى از فيل ها كه دراين تجارت استفاده مى  شدند كارايى خود را از دست دادند كه با برپايى اين نمايش هاى متنوع نه تنها حضور تجارى فيل هاى تايلندى دوباره پررنگ شده بلكه در جذب گردشگران نيز تاثير مثبتى داشته است. به گفته مسوولان برپايى اين جشنواره ها، برخلاف فيل هاى آفريقايى كه هيچ گاه به صورت گروهى تربيت نمى شوند و به نمايش درنمى آيند، فيل هاى آسيايى تبحرى قابل توجه در اين امر دارند و هميشه همراه با انسان ها زندگى كرده اند. «سيمون هدخر» مدير اتحاديه نشست هاى جهانى كارشناسان فيل شناسى آسيا با اشاره به اين كه، بين ۳ تا ۵ هزار فيل وحشى در آسيا وجود دارد كه حدود ۱۲۰۰ تا ۱۵۰۰ نمونه از آن ها توسط افراد بومى رام شده اند، گفت: از حدود ۴ هزار سال قبل تايلندى ها به تربيت و استفاده از فيل ها مشغول بوده اند و حدود يك هزار فيل وحشى را تحت سلطه خود در آورده اند. وى افزود: اين حيوانات در گذشته وجهه اى مقدس و قابل احترام داشتند و از آن ها براى جابه جايى پادشاه استفاده مى شد، اما امروزه تنها براى كار و اجراى نمايش مورد استفاده قرار مى گيرند و بيشتر به عنوان وسيله اى براى كسب درآمد به نظر مى رسند. وى در ادامه گفت: به كار گرفتن فيل هاى وحشى آسيا و تربيت آن ها جنبه قانونى ندارد و به جمعيت اين حيوانات وحشى آسيب مى رساند كه متاسفانه به دليل نبود سيستم هاى دقيق در سرشمارى تعداد اين فيل ها و ميزان مرگ و مير و تولد آن ها، نظارت دقيقى در اين حوزه وجود ندارد و همين امر سبب شده بوميان به صورت بى رويه به اين كار اقدام كنند.

به گفته رييس سازمان ميراث فرهنگى و گردشگرى استان كرمانشاه، در كاوش هاى قلعه يزدگرد احتمالا بخش هايى از يك كاخ خصوصى پيدا شده است.
اسدالله بيرانوند افزود: اين محوطه تاريخى كه به دوره اشكانى تعلق دارد، پيش از انقلاب كاوش شده بود و كاوش هاى امسال، نخستين فصلى است كه پس از انقلاب انجام مى شود.
وى ادامه داد: اين كاوش در راستاى كشف مجهولات اين قلعه نظامى است كه حدود ۴۵ كيلومتر مربع وسعت دارد و در اين مدت، بخش هايى از كاخ كه احتمالا كاخ خصوصى بوده است، پيدا شده اند.
به گفته او، كاوش هاى اين فصل قلعه يزدگرد تا پايان ماه ادامه خواهند داشت.
مجموعه بناهاى يادمانى قلعه يزدگرد در ۱۵ كيلومترى سه راهى ريجاب به سر پل ذهاب قرار گرفته است كه براى نخستين بار در سال ۱۹۶۲ ميلادى توسط يك موسسه انگليسى كاوش هاى آن آغاز شد و در آن زمان، مجموعه به دوره ساسانى نسبت داده شد ولى پس از آن، درپى كاوش هاى ديگرى كه بين سال هاى ۱۹۷۵ تا ۱۹۷۹ انجام شدند، مشخص شد كه بسيارى از مجموعه بناهاى اين محوطه به اواخر دوره اشكانى تعلق دارند.
محدوده اى كه تحت عنوان قلعه يزدگرد شناخته
مى شود شامل چند محوطه در كنار هم است كه بخش هايى را مانند آشپزخانه، دروازه ، جاى دار، تپه رش، قلعه يزدگرد، قلعه داور، نقاره خانه و آسياب كه كاربرى آن برج ديده بانى بوده است، شامل
مى شود.