وصال روحانى
مرحله سوم رقابت هاى مقدماتى جام جهانى ۲۰۱۰ در قاره آسيا، روز چهارشنبه ۱۷ بهمن ماه با برگزارى ۱۰ ديدار از گروه  هاى پنجگانه آغاز شد.
به غير از ايران و عراق مدعيان حضور در جام جهانى آفريقاى جنوبى در قاره كهن با قدرت برابر حريفان خود به پيروزى دست يافتند تا گام نخست را مقتدرانه بردارند.
استراليا در ورزشگاه خانگى با ۳ گل قطر را در هم شكست، كره جنوبى با ۴ گل تركمنستان را از پيش رو برداشت، ژاپن با نتيجه ۴ بر يك تايلند را مغلوب كرد و عربستان هم با ۲ گل از سد سنگاپور گذشت. در اين بين اما عراق قهرمان آسيا برابر چين به تساوى يك بر يك رضايت داد و ايران هم در ورزشگاه آزادى برابر سوريه به نتيجه مساوى بدون گل تن داد تا گام نخست را نامطمئن بردارند.
امارات ، بحرين و ازبكستان هم ديگر تيم هاى برنده اين روز بودند تا نشان دهند رقيبان سرسختى براى تيم هاى مطرح آسيا محسوب مى شوند.
بحران هاى گام نخست
قرار گرفتن در گروه ۴ تيمى كه ۲ تيم از آن جواز حضور در مرحله بعد را به دست مى آورند، نبايد براى تيمى مانند ايران مشكلاتى را به وجود آورد اما اشتباهات اعضاى كميته انتقالى كه به راحتى زمان را براى برگزارى انتخابات و انتخاب سرمربى از دست دادند، تيم فوتبال را به سوى شرايط سخت سوق داد. پس از آن ضعف هاى فنى مربيان موقت تيم ملى در انتخاب نفرات و تاكتيك تيمى باعث شد، ملى پوشان ايران در نخستين گام ۲ امتياز حساس را در ورزشگاه آزادى از دست بدهند.
تمام اين مسايل دست به دست هم داد تا فوتبال ايران نتواند در روز نخست مقتدرانه به ميدان برود و اگر اين شرايط همچنان ادامه داشته باشد، باز هم فوتبال ايران در اين مرحله آسان بر بحران هاى زياد و اما و اگرهاى جديد مواجه مى شود.
كويت، سكوى پرتاب
تيم ايران در ششم فروردين ماه سال ۱۳۸۷ در دومين مسابقه خود بايد در كويت برابر تيم فوتبال اين كشور به ميدان برود.
مسوولان فدراسيون در نظر دارند پيش از آن كه مسابقه ۲ يا ۳ بازى دوستانه براى تيم فوتبال كشورمان با تيم هاى حاشيه خليج فارس در نظر بگيرند.
در كنار اين اتفاق، انتخاب سرمربى جديد تيم ملى هم مى تواند شرايط بحرانى اين تيم را برطرف كرده و ملى پوشان كشورمان را براى حضور شايسته در اين ديدار آماده كند. در صورتى كه اين اتفاق رخ دهد، مى توان به حضور موفقيت آميز و پيروزى ايران در آن ديدار اميدوار بود تا كويت به عنوان سكوى پرتاب ايران به مرحله بعد نام بگيرد. اگر در آن ديدار تيم ملى به سه امتياز كامل دست يابد با توجه به برگزارى ۲ ديدار خانگى، تيم ملى مى تواند حداقل با كسب ۱۱ امتياز جواز حضور به مرحله بعد را به دست آورد.
جدال سخت با قطب هاى برتر آسيا
با حضور استراليا در قاره آسيا و شرايط بسيار خوب كره جنوبى، ژاپن و عربستان شرايط براى ساير تيم ها براى صعود به جام جهانى سخت مى شود. در اين دوره تنها ۴ تيم راهى جام جهانى مى شوند و با توجه به اين كه ۱۰ تيم صعود كرده از مرحله اول در ۲ گروه ۵ تيمى با هم ديدار مى كنند و ۲ تيم برتر هر گروه راهى مرحله بعد مى شوند، تيم ايران بايد خود را براى حضور در اين مسابقات به بهترين شكل آماده كند.
تصور كنيد ايران در گروهى قرار بگيرد كه استراليا، عربستان، بحرين و ازبكستان در آن حضور داشته باشند، آن وقت هر امتياز، ارزش فوق العاده اى پيدا مى كند و روزهاى سختى را براى همه تيم ها رقم خواهد زد. ضمن اين كه با اين شرايط صعود تيم هاى آسيايى برخلاف دوره گذشته، بسيار سخت تر شده است و مطمئنا حضور بدون برنامه در اين رقابت ها حكم روزهاى تلخ و اندوه بار را براى فوتبال كشور خواهد داشت.
آرزوى شيرين
فوتبال ايران پس از بحران ۱۸ ماهه دوران تعليق، همچنين سرخوردگى هواداران از شكست هاى كشورمان در جام جهانى و جام ملت  ها، مى تواند با موفقيت در رقابت هاى مرحله گروهى جام جهانى ۲۰۱۰ و كسب سهميه حضور در اين مسابقات، دوران باشكوهى را براى خود رقم بزند.
مطمئنا در صورت تحقق چنين موضوعى، مى توان گفت كار بزرگى توسط تيم  ملى انجام شده زيرا اين دوره، يكى از سخت ترين شرايط صعود براى تيم هاى آسيايى خواهد بود. البته با وضعيت موجود فوتبال كشور رسيدن به اين هدف مانند يك خواب شيرين است كه هرگز تعبيرى در بيدارى ندارد.
مسوولان فوتبال از همين امروز بايد به فكر باشند زيرا فردا بسيار دير خواهد بود و ضرر اصلى آن متوجه هواداران فوتبال ايران است كه با شكست دوباره فوتبال ملى، سرخورده تر از قبل مى شوند.

به تازگى سطح كيفيت حضور مربيان خارجى در ايران با بررسى ۲۵ موضوع از سوى كميته مربيان كميته ملى المپيك بررسى شده است. در متن اين تحقيق كه روى ۲۳ مربى خارجى در ۱۵ ورزش مختلف انجام شده، آمده است: در بخش بررسى سطح تحصيلات مربيان مشخص شد كه ۹۳ درصد مربيان حاضر در ايران داراى تحصيلات آكادميك بوده و فقط ۷ درصد آنها داراى تحصيلات غيرآكادميك هستند. در ارزيابى شرايط جسمانى مربيان نيز اين گونه ذكر شده است: ۸۰ درصد اين مربيان در وضعيت جسمانى خوبى به سر مى برند، ۱۰ درصد وضعيت بسيار خوبى دارند و ۱۰ درصد متوسط هستند، ولى حتى يك مربى هم يافت نشده كه وضعيت جسمانى بدى داشته باشد. همان مطالعات تصريح مى كند كه ۴۰ درصد از آنان بيش از ۲۰ سال ۲۶ درصد بين ۱۰ تا ۱۵ سال و ۱۴ درصد هم كمتر از ۱۰ سال پيشينه مربيگرى داشته اند.
قسمت ديگرى از مطالعات مى گويد كه ۵۶ درصد مربيان توانايى برطرف كردن ايرادات را داشته اند، ۳۴ درصد عملكردى بسيار خوب را به جا گذاشته اند وتنها ۱۰ درصد در حد متوسط بوده اند و ظاهرا مربى ضعيفى در امر برطرف كردن ضعف ها يافت نشده است.
آنجا كه مربوط به برقرارى ارتباط با شاگردان شان مى شود، نتايج مطالعات فوق مى گويد نيمى از مربيان خارجى عملكرد خوبى داشته اند ۳۸ درصد به كارنامه بسيار خوبى رسيده اند، ۱۷ درصد متوسط بوده و فقط ۵ درصد عملكرد مثبت كمى را به ثبت رسانده اند. در زمينه توجه به مسايل روانى ورزشكاران ۳۹ درصد مربيان در حد زياد، ۳۹ درصد در حد متوسط و ۱۶ درصد در حد بسيار زياد در اين امر فعال بوده  اند و بيشتر از ۶ درصد به نتيجه ضعيف نرسيده اند، ورزشكارانى هم كه با اين مربيان خارجى سر و كله زده اند، خبر از پركارى آنها داده اند. ۴۱ درصد مربيان بيشتر از ۶ جلسه تمرين در هفته، ۴۷ درصد ۶ جلسه، ۶ درصد از مربيان ۵ جلسه و ۶ درصد نيز ۳ جلسه تمرينى براى شاگردان خود گذاشته اند. در مورد اهداف از پيش تعيين شده، ۷۶ درصد از مربيان در سطح بالايى قرار داشته اند، ۱۸ درصد در سطحى بسيار بالا ( زياد) برآورد شده و ۶ درصد به حدود متوسط رسيده اند ولى هيچ يك از مربيان در حدود ضعيف يا بسيار ضعيف نبوده اند. در مورد شرايط اردوها نيز بايد گفت تا ۶۹ درصد وضعيت اردوها تا حد زيادى براى پذيرش و حضور و كار مربيان خارجى مهيا است، ۲۵ درصد بسيار زياد آماده پذيرش اين مربيان هستند و فقط ۶ درصد در اين خصوص به حد متوسط رسيده اند. در زمينه همكارى مربيان داخلى و خارجى هم بايد گفت ۷۰ درصد مربيان تا حد زيادى با مربيان ايرانى همكارى موثرى داشته اند و ۲۴ درصد به ميزان بسيار زيادى با يكديگر هماهنگ بوده اند و ۶ درصد به سطوح متوسط بالغ شده اند.
استمرار همكارى
اينها كه آمد، به خودى خود شرايط حضور و همكارى مربيان خارجى شاغل در ايران را مشخص مى كند و شايد توضيحات بيشترى را نطلبد، ولى در مجموع جاى تشكر و خوشحالى دارد كه در اكثر زمينه ها نتيجه مناسب و مثبت به دست آمده و مى توان براساس آن به ادامه حضور مربيان خارجى در محيط ورزش ايران و استمرار همكارى موثر آنان با ورزشكاران و مربيان و دستياران داخلى آنها اميدوار ماند و چشم به آينده اى دورتر دوخت. آينده اى كه در آن مربيان داخلى ما به چنان علمى مجهز شده باشند كه به خارجى ها فقط در هيات مدرس و راهنما نياز باشد و احتياجى به تصدى پست سرمربيگرى توسط آنان حس نشود. البته تا آن زمان هنوز راه زيادى مانده است. زيرا در اكثر رشته ها هنوز محتاج آموختن هستيم و فوتبال سرآمد آنها است و اگر كشتى را قلم بگيريم به ندرت رشته اى را مى يابيد كه مربيان ما در آنها به حد كمال رسيده باشند.
عرصه مبادلات
اين راه از نظر دور نگه نداريم كه ورزش عرصه مبادلات بين المللى است و بايد برنامه داشت و دايما با علم روز خارجى در امر تدريس و كوچينگ در ارتباط بود خوشبختانه در راس ورزش ما افرادى نشسته اند كه اكثرشان به اين امر واقف و معترف اند و مى گويند كه ما بايد هنوز در برخى مسايل كسب مهارت كنيم و به سطوح بالاترى برسيم. قابليت هاى بالقوه ورزشكاران ما در برخى رشته ها غيرقابل انكار و مورد تاييد ناظران خارجى هم هست، اما براى اين كه شكوفاتر شود، لازمه اش رسيدن به علم روز و بهره گيرى هر چه بيشتر از مربيانى است كه به اين فاكتور مجهز باشند. خوشبختانه گزارشى كه قسمتى از نتايج آن در سطور فوق آمد، محصول مطالعات كميته ملى المپيك كشورمان و نتيجه گشت زدن در اردوهاى مختلف و نگاهى به بيلان كار رشته هايى است كه مربيان خارجى داشته اند و نتايج، اغلب مثبت بوده است. اين مى تواند مقدمه اى بر افزايش روابط و همكارى هاى ما با مربيان خارجى باشد، منتها از ياد نبريم، حالا كه قرار است از مربيان خارجى بهره گيريم و مطالعات ما را به سوى آن سوق مى دهد، قدرى بيشتر خرج كنيم و از بهترين نوع آن سود جوييم و برترين و معروف ترين مربيان خارجى را به ايران بياوريم، زيرا اكتفا به خارجى هاى متوسط به نوعى تضييع حق مربيان وطنى هم خواهد بود كه پول بسيار كمترى هم مى گيرند و شايد كارآيى بسيار بيشترى از مربيان معمولى خارجى داشته باشند.

حورا شكيبى
ديگو مارادونا، در صحبت هاى اخيرش از پله و مخالفتش با اسطوره فوتبال برزيل سخن به ميان آورده بود. حال واقعا اين سوال پيش مى آيد كه كدام يك بهتر بودند پله يا مارادونا؟ تقابل اين دو ستاره فوتبال درست مانند مقايسه مجيك جانسون و مايكل جردن در دنياى بسكتبال است.
آيا مى توان اين دو را در يك كفه ترازو قرار داد؟ اگر پاسخى به اين سوال يافتيد حتما مى توانيد از ميان مارادونا و پله يكى را به عنوان بهترين انتخاب كنيد. براى مقايسه اين دو راه هاى زيادى وجود دارد كه به چند تاى آن اشاره مى كنيم:
مدال ها و افتخارات: پله ۳ قهرمانى جام جهانى و دو قهرمانى در جام ليبرتادورس را علاوه بر دو جام بين قاره اى در كارنامه رقم زده، بماند كه چه عناوين برزيلى وامريكايى ديگرى را يدك مى كشد. پله به گفته مارادونا با زيركى و چاپلوسى توانست جايزه فوتباليست قرن را در سال ۲۰۰۰ از آن خود سازد. در عوض مارادونا تنها يك قهرمانى در جهان را تجربه كرده و عناوين مختلفى در فوتبال آرژانتين و ايتاليا و اسپانيا كسب نموده است. وى همچنين عناوين بازيكن برتر جام جهانى ،۱۹۸۶ گل برگزيده قرن فيفا و بازيكن برگزيده قرن فيفا (به انتخاب مردم) به نام خود رقم زده است.
برخى ها اعتقاد دارند كه همان ۳ جام جهانى كه پله در آن قهرمان شد، عامل برترى اوست. درست است كه جام جهانى خود عامل تعيين كننده ايست اما عادلانه نيست كه انتخاب را بر مبناى همين فاكتور قرار دهيم. پله در سال ،۱۹۵۸ ۱۷ ساله بود و در سال ۱۹۶۲ و ۱۹۶۶ به دليل مصدوميت چندان تاثيرگذار نبود با اين حال مارادونا در جام جهانى ۱۹۸۶ عملكرد درخشانى در كنار تيم ملى آرژانتين داشت. همان سال بود كه او گل معروف دست خدا را مقابل انگليس به ثمر رساند و نمونه همان گل زيبا را در مرحله نيمه نهايى براى بلژيك زد. مارادونا بارها گفته كه برزيل بدون پله هم مى توانست قهرمانى سال ۱۹۷۰ را از آن خود نمايد. ۱۶ سال بعد آرژانتينى ها محال بود كه بتوانند در رقابت هاى كوپا آمه ريكا بدون مارادونا از سد اروگوئه بگذرند.
حال سوال ديگرى پيش مى آيد كه اگر پله در سال ۱۹۸۶ براى آرژانتين توپ مى زد، اين تيم باز هم مى توانست قهرمان شود؟ پاسخ اين سوال چندان شفاف نيست.
گل هاى زده: هواداران پله هميشه به ۱۲۸۱ گلى كه طى ۱۳۶۳ بازى به ثمر رساند مى بالند. در درجه اول بايد به اين مساله اشاره كرد كه رقم مذكور چندان هم دقيق نيست. بعضى از اين گل ها براى سانتوس زده شده در حالى كه حريفان چندان هم سرسخت و قوى نبوده اند.
پله طى ۹۲ بازى اش براى برزيل ۷۷ گل ثبت كرده كه ۱۲ تاى آن در جام جهانى بوده. مارادونا طى ۹۱ بازى ملى اش ۳۴ گل زده كه ۸ تاى آن در جام جهانى نواخته شده. مارادونا طى كل ۵۹۰ بازى اش ۳۱۱ بار گلزنى كرده است. بار ديگر تكرار مى كنيم كه گل هاى زده هم نمى تواند ملاك خوبى براى انتخاب باشد. اهميت گل هاى ستارگان زمانى است كه در ديدارهاى حساس مثل جام جهانى يا رقابت هاى حذفى هنرنمايى كنند. براى مثال آلبرتو جيلارينو از آن جهت براى ميلانى ها اهميت دارد كه گل هايش را مقابل تيم هاى بزرگ به ثمر رسانده است. در اين زمينه نمى توان ميان پله و مارادونا برترى قايل شد.
بازى جوانمردانه: قطعا پله حرف اول را مى زند چرا كه مارادونا هميشه نقش يك بازيكن ضعيف را داشته و نمونه آن همان گلى است كه آن را دست خدا ناميده اند و مارادونا پس از ۲۲ سال با افتخار از آن گل مصنوعى و در واقع فريبكارى اش در آن ديدار سخن به ميان مى آورد. البته اين قضايا باعث نمى شود كه ديگو را بازيكن بدى قلمداد كنيم. برخى ها انتقاد مى كنند كه مارادونا كوكائين مصرف كرده اما اين قضيه باز هم دليل نمى شود كه او را متهم كرده و بازيكن خوبى ندانيم. پله هم يك فرشته بى عيب و نقص نيست حتى برخى ها او را به مراتب بدتر از مارادونا مى دانند. سياست بلاى جان فوتبال است و براى كشف اين كه يك بازيكن وجهه عمومى خوب يا بدى دارد بايد به ليست فيفا و شايعاتى كه در مورد فوتباليست ها منتشر شده نگاهى بيندازيد. ذكر اين نكته ضرورى است كه مارادونا هيچگاه دارويى براى افزايش سطح عملكردش مصرف نكرده اتفاقا كوكائين باعث تنزل سطح بازى مى شود.
اسناد و شواهد ويديويى: از آنجايى كه فيلم بازى هاى آن روزها( دهه هاى ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰) چندان در دسترس نيست، باز هم نمى توان ميان پله و مارادونا يكى را برترى داد. مارادونا در دورانى كه فوتبال كم كم به تجارت مولتى ميليونى تبديل مى شد، انقلابى به پا كرد. عملكردهاى پله نيز در جام جهانى بحث برانگيز شده بود. پادشاه فوتبال برزيل مى گويد كه زيباترين گلى كه به ثمر رسانده بود، از آرشيوها حذف شده است. بنابراين نمى توان چندان به فيلم هاى ويديويى اكتفا كرد. حتى نمى توان به كليپ هاى ساختگى منتشره روى اينترنت بسنده كرد. براى آن كه بتوانيد يك بازيكن را ارزيابى كنيد بايد ۹۰ دقيقه كامل بازى او را ببينيد. هر دوى اين بازيكنان مدت زيادى در خدمت فوتبال بودند. اين دو ستارگان دنياى فوتبال هستند چرا كه بيش از ۱۵ سال در راس قلل دنياى توپ گرد ايستاده  بودند. به همين دليل است كه امثال پائولو مالدينى كه ۲۳ سال پيراهن ميلان را بر تن كرده، اسطوره شده اند.
پله جلوتر از مارادونا بود: نكته مهمى كه بايد به آن اشاره كرد اين است كه پله ۱۰ تا ۲۰ سال از فوتبال دوران خود جلوتر بود. مغز و ابتكار فوتبالى او قابل قياس با بازيكن ديگر نبود. برخى ها مى گفتند پله هم مثل بقيه از پوست و استخوان است، اما اين نظريه كاملا غلط بود. برخى ها مى گويند اگر پله نبود، امثال كرايوف، زيكو، مارادونا، باجو يا زيدان هم نبودند. پله و در كنار او فرانس پوشكاش تحولى عظيم در فوتبال پيراهن شماره ۱۰ به پا كردند.
با پيش كشيدن ۵ نكته فوق، انتخاب برترين از ميان پله و مارادونا به پاى خود خواننده است. فقط يك سوال است كه بار ديگر مغز را بازيچه خود مى كند. اگر آرژانتين در سال ۱۹۸۶ پله را به جاى مارادونا داشت، آيا باز هم قهرمان جام جهانى مى شد؟ پاسخ قطعا منفى خواهد بود. آرژانتين بدون مارادونا به هيچ جا نمى رسيد. مارادونا بسيار بيشتر از پله تاثيرات فردى خود را به كل تيم منتقل مى كرد و از اين جهت فراتر از پله بود.