وحيد رسولى
پيكارهاى شناى استخر كوچك قهرمانى جهان ۲۰۰۸ كه چندى پيش در شهر منچستر انگليس برگزار شد، محل شكسته شدن ۱۸ ركورد جهانى ويژه اين استخرها ( ۲۵ مترى) بود اما براى ورزشكاران اعزامى ايران نه فقط هيچ مدال و رتبه قابل قبولى به دست نيامد، بلكه فقط دو ركورد جديد كشورى به ثبت رسيد و حتى حضور بهترين هاى شناى كشور در تركيب تيم اعزامى نيز باعث ارتقاى تيم نشد و البته از آغاز هم مشخص بود كه منچستر جايى براى درخشش شناگران ما نيست كه هنوز در سلسله مراتب جهانى رتبه و ارزشى عادى و متوسط دارند و از ركوردهاى جهانى بسيار دورند.
محمد عليرضايى، امين نوشادى، محمد بيداريان و سيروس سعيد نفرات ايرانى حاضر در پيكارهاى جهانى منچستر بودند كه از بين آنها سعيد مقيم انگليس است و خارج از چرخه هاى شناى كشورمان و دور از آن رشد كرده و محصول و پيامد آن نيست، ولى بقيه همگى در جامعه شناى ايران بزرگ شده و در آن درس گرفته و تربيت شده اند و به تبع آن نتايجى كه در منچستر گرفتند، بيشتر نشانه فاصله عظيم بين سطح كار ما و شناى روز دنيا بود و اين ادعا را كه شناى ايران رشد عظيمى داشته است، رد مى كرد.
وقتى سال پيش در مسابقات شناى بازى هاى آسيايى داخل سالن در ماكائو يك مدال طلا سهم ما شد، روى آن مانور بيش از حدى صورت گرفت و نشانگر توانايى و ظرفيت فراوان اين رشته تلقى شد، حال آن كه در ماكائو بسيارى از بزرگان قاره حاضر نبودند و آن مسابقات جدى انگاشته نشده بود.
در نوسان
اين بار در منچستر حس و روال برداشت بهترى از جايگاه شناى ايران در سطح جهان به دست آمد و باز هم ثابت شد كه در تضاد با ادعاى فدراسيون شنا پيشرفت اين رشته به داخل مرزها منحصر و محدود مى شود و آنجا كه بزرگان حاضر باشند، رتبه ها براى ما از چهلم تا صدم در نوسان خواهد بود و در پيكارى مثل قهرمانى جهان و المپيك حتى رتبه شصت و پنجم در برخى مواد براى ما دست نيافتنى نخواهد بود و اين كه چطور مى توان اين را ناديده گرفت و براساس پيشرفت ركوردهاى داخلى شنا نسبت به ۱۰ سال پيش اين رشته را موفق تلقى كرد و يا تعدد ركوردهاى جديد نشانه رشد دانست، مساله اى است كه فدراسيون شنا بايد پاسخگوى آن باشد.
مسابقه هاى جهانى منچستر در ۲۰ ماده در استخرهاى كوچك برگزار شد كه نفرات ما فقط در ۶ رشته بخت آزمايى كردند و البته كارى از پيش نبردند. در ۲۰۰ متر آزاد امين نوشادى با ۳۵/۵۳-۱ دقيقه چهل و چهارم شد و ركورد ايران را ۷ صدم ثانيه بهبود بخشيد و سيروس سعيد در همين ماده به رتبه ۴۵ رسيد و در ميان آسيايى ها چين، ژاپن، قرقيزستان و تايوان هم بالاتر از آنها قرار گرفتند. رتبه اول اين رشته نيز به كنريك مانگ از استراليا رسيد كه بيشتر از ۴۶/۴۳-۱ دقيقه وقت را صرف پيمودن مسير نكرد. اين در حالى است كه ركورد جهانى اين ماده با ۱۰/۴۱-۱ دقيقه متعلق به ايمان تورپ هموطن مشهور مانگ است كه مدتى است بازنشسته شده و ديگر در مسابقات رسمى شركت نمى كند.
تفاوت ما و آنها
مورد فوق و قياسى كه بين حد نصاب و رتبه شناگر ايرانى و ورزشكار استراليايى از طريق مطالعه نكات فوق قابل انجام است بيش از پيش شما را با شرايط موجود و تفاوت ما و آنها آشنا و نسبت به آن آگاه مى سازد و متذكر مى شود كه ما سال ها و سال ها از ركوردهاى جهانى عقب هستيم و حتى تشريح اين تفاوت نيز دشوار است، چه برسد به پوشش دادن آن و اين نكته كه ما مثلا در ۱۰ سال اخير پيوسته ركوردهاى خود را بهبود بخشيده ايم، جبرانى بر قضيه فوق نيست و برعكس مويد اين نكته است كه ما هنوز از چرخه هاى كارى لازم در سطح جهان دور هستيم و همان قدر كه ترقى مى كنيم، حداقل به همان اندازه از ريتم پيشرفت رقبا عقب مى مانيم و اصولا سير و روند ترقى حريفان، از ما سريع تر و حركت ما كندتر و ملايم تر است.
نمونه هاى ديگرى نيز در دست است. در همان مسابقات جهانى منچستر محمد عليرضايى در شناى ۱۰۰ متر قورباغه از زمان ۱۶/۰۵-۱ دقيقه فراتر نرفت و در نتيجه فقط حائز رتبه چهل و پنجم شد. در اين رشته نفرات چين، ژاپن، فيليپين، لبنان، تايوان و ماكائو نيز بالاتر از عليرضايى ايستادند و در نهايت ايگور بوريسيك از اوكراين با ۷۴/۵۷ ثانيه قهرمان شد. اين در حالى است كه ركورد جهانى اين ماده از آن يك شناگر امريكايى و به ميزان ۴۷/۵۷ ثانيه است كه آن شناگر زحمت رفتن به منچستر را به خود نداده بود.
در ۱۰۰ متر پروانه مردان سيروس سعيد با ۰۴/۵۹ ثانيه پنجاه و يكم شد و در بين آسيايى ها از عهده هند، تايوان، چين، ژاپن، لبنان، سنگاپور و سوريه نيز بر نيامد. قهرمان اين رشته پيتر مانكوك از اسلوونى بود كه
۵۰/۵۰ ثانيه را صرف طى كردن مسير كرد. در ۵۰ متر آزاد هم محمد بيداريان هر چند با
۱۴/۲۳ ثانيه ركورد ايران را ۵ صدم ثانيه بهبود بخشيد، اما از رتبه ۴۱ فراتر نرفت و امين نوشادى پنجاه و چهارم شد. مدال طلاى اين رشته به داج دراگانيا از كرواسى رسيد كه به زمان ۸۱/۲۰ ثانيه نايل شد.
كافى نيست
وقتى ۱۰۰ متر آزاد شروع شد، محمد بيداريان و امين نوشادى در گروه هشتم، بين ۸ شناگر پنجم و هفتم شدند و در جدول كلى به رتبه هاى ۴۶ و ۵۱ رسيدند و طبعا حذف شدند. در ۵۰ متر قورباغه محمد عليرضايى در حالى در دسته خود چهارم و در مجموع سى و دوم شد كه سال ۲۰۰۶ در همين رقابت ها بيست و ششم شده بود. با اين حال قياسى ولو كوتاه بين دوره اخير و دوره ۲۰۰۶ اين مسابقات نشانگر اين است كه گذشت دو سال از دوره قبلى اين پيكارها هر چند تفاوت هايى را موجب شده، اما اين تفاوت ها چشمگير نيست و سير ترقى ركوردها نيز كافى نمى نمايد و گاهى پسرفت را هم گواهى مى دهد و طبعا فدراسيون شنا كه دايما از روند پيشرفت خود خبر مى دهد، بايد در اين مورد توضيحى تازه و متفاوت را ارايه دهد. زيرا همان توضيحات سنتى و قديمى مبنى بر اين كه ما در قاره اى قرار داريم كه برخى شناگرانش ( ژاپنى ها و چينى ها) حتى مدال طلاى جهان را بر سينه دارند و بنا بر اين عذر ( ندرخشيدن) مان موجه است، دردى را دوا نمى كند و اين را روشن نمى كند كه آيا ترقى ما همسو با همان چيزى است كه شناى جهان در سال ۲۰۰۸ از خود بروز مى دهد و آ يا در آستانه فصل گرما و تابستان و استخر و شنا. اين ورزش در كشورمان جايگاهى را دارد كه بايد داشته باشد؟ البته جواب سوال هاى فوق از حالا مشخص است.

حورا شكيبى ممتاز
پيرلوئيجى كولينا يا همان مرد مريخى دنياى  فوتبال دو سال پيش از قضاوت در مستطيل سبز كناره گرفت اما اين چهره سرشناس همچنان يكى از افراد محبوب و برجسته در فوتبال است. اين داور ۴۸ ساله فينال ليگ قهرمانان اروپاى سال ۹۹ و فينال جام جهانى ۲۰۰۲ را قضاوت كرد و هم اكنون در خدمت ليگ فوتبال ايتاليا و كميته داوران يوفاست. متن زير ترجمه مصاحبه پيرلوئيجى كولينا با وب سايت يوفا بوده كه در آن وى به حرفه داورى اش و همچنين عوامل موفقيت در اين عرصه پرداخته است.
* چه زمانى كار داورى را آغاز كرديد؟
** اين مساله به سال هاى دور برمى گردد زمانى كه ۱۷ ساله بودم و بدون هيچ دليل خاصى دست به سوت شدم. شايد هم به اين دليل بود كه دوستم در دبيرستان دوره هاى داورى را سپرى مى كرد از من هم خواست تا همراه او بروم. من هم به او گفتم چرا كه نه؟ البته آن روز خيلى متقاعد نشده بودم كه شايد ۳۰ سال بعد در مورد داورى صحبت كنم.
* خاطره  انگيز ترين بازى كه قضاوت كرديد، كدام بود؟
** خب من خيلى خوش شانس بودم كه بازى هاى خوب زيادى را قضاوت كردم. در اين ميان مى توانم به فينال جام جهانى اشاره كنم كه اين ميدان براى بازيكنان، داوران، مربيان و حتى مفسرين تلويزيون اهميت دارد خصوصا اين كه به نحوى در آن حاضر باشند. من جزو يكى از داوران جام بودم و بنابراين تاريخ ساز شده ام. البته داور فينال ليگ قهرمانان در بارسلونا نيز بوده ام و بازى ميان بايرن مونيخ و منچستر يونايتد در سال ۹۹ را سوت زده ام. دو گل در وقت اضافه به ثمر رسيد كه يكى از خاطره انگيزترين لحظات پايانى را در فوتبال رقم مى زند. داور بازى انگليس و اسكاتلند در ويمبلى نيز بوده ام. بازى مهيبى بود درست مثل رقابت رئال مادريد و بارسلونا در مرحله نيمه نهايى ليگ قهرمانان كه در آن هم حاضر بوده ام.
* زمانى كه پسربچه بوديد طرفدار كدام تيم بوديد؟
** طبيعى است كه يك پسربچه هوادار تيم خاصى باشد اما يك داور ناچار است همچون يك بازيكن حرفه اى عمل كند. گاهى اوقات يك بازيكن مقابل تيمى كه دوستش دارد به ميدان مى رود اما چون حرفه اى سعى مى كند نهايت تلاشش را براى پيروزى تيم خودش به كار گيرد. در مورد داوران هم قضيه به همين منوال است. اگر توقع داريد كه يك داور طرفدار تيمى نباشد. بايد آن را از سياره مريخ يا سياره اى ديگر استخدام كنيد!
* مقوله قدرت را در برخورد با بازيكنان چگونه تعبير مى كنيد؟
** خب اين مساله به احترام متقابل هم ربط پيدا مى كند. شما بايد پذيرفته شويد نه به خاطر اين كه داور هستيد بلكه به اين خاطر كه بازيكنان به شما اعتماد مى كنند. وقتى پذيرفته شويد بهترين نتايج را كسب مى كنيد. حتى اگر زمانى اشتباه كنيد بازيكنان مقوله احترام را رعايت مى كنند.
* آيا از احترام در انگليس چيزى شنيده ايد؟
** يك سرى مطالب در روزنامه ها خوانده ام و فكر مى كنم احترام لغتى كليدى باشد حتى در يورو ۲۰۰۸ احترام معانى زيادى دارد چه براى ما چه براى حريفان ما چه براى خود شما، هواداران و …. اين مساله حتى براى داوران مهم است. من خوشحالم كه شما بحث احترام را پيش كشيديد زيرا اين مساله در زندگى آينده تمامى ما تاثيرگذار است؛ نه فقط براى داوران بلكه براى تمام انسان ها.
* براى اين كه يك داور خوب باشيد چه فاكتورهايى را مى بايست مدنظر قرار دهيد؟
** البته گفتن اين فاكتورها سخت و دشوار است. تنها يك فاكتور كافى نيست كه شما را داورى خوب معرفى كند. آمادگى كافى هم لازمه كار است. با اين فاكتور مى توان نيمى از راه را طى كرد. تا چند سال پيش دويدن و دانستن قوانين كافى بود اما امروزه داشتن اطلاعات بيشتر در خصوص فرهنگ، فهم بازيكنان و … كارساز است.
داورى با يك فاكتور بى معنى است. من استيل خاصى ندارم. وقتى داورى ياد مى گرفتم و كم كم بزرگ مى شدم سعى مى كردم از هر كسى چيزى ياد بگيرم. تفاهم متقابل مساله اى مهم است و بخشى از احترامى است كه از آن صحبت كردم. بدترين چيزى كه ممكن است در زمين رخ دهد اين است كه داوران و بازيكنان يكديگر را دشمن فرض كنند. شايد كاربرد اين جمله چندان درست نباشد اما حريفان، دو تيم متفاوت هستند نه دشمن همديگر و داور در اين مقوله دخيل نيست. داور بايد به دو تيم كمك كند.
* آيا براى حك شدن در ذهن بازيكنان زحمت زيادى كشيديد؟
** اگر بخواهيد پذيرفته شويد بايد ديگران شما را بفهمند و براى تحقق اين مساله نياز است كه شما هم ديگران را بفهميد. نتيجه مى گيريم كه اين قضايا ارتباطى به قدرت و ترس ديگران از شما ندارد بلكه به فهم و درك مرتبط است. من هم هميشه تمام تلاشم را براى تحقق اين مساله به كار گرفته ام.

مصطفى كريمى رييس فدراسيون دووميدانى ايران هنوز هم اميدوار است كه دو سهميه ديگر براى اين ورزش جهت حضور در المپيك ۲۰۰۸ اخذ شود. اين در حالى است كه دووميدانى ايران تا همين حالا نيز ۴ سهميه گرفته است و اين در دوران حضورهاى جسته و گريخته ما در دووميدانى المپيك ها كم سابقه است. كريمى با اشاره به اين موضوع مى گويد: برنامه هاى ما به دو بخش تقسيم مى شود. يكى پشتيبانى از كسانى كه مجوز حضور در المپيك را گرفته اند و تامين نيازهاى آنان و ديگرى تقويت كسانى كه ممكن است آنها هم به سهميه برسند و موفق تر ساختن آنها در اين راه. براى ۴ دووميدانى كار صاحب مجوز حضور در المپيك ۱۰ تورنمنت سطح بالاى بين المللى در نظر گرفته ايم كه اين روند از ۷ ارديبهشت آغاز شده است.
حسن اين برنامه اين است كه درمى يابيم اين نفرات صاحب چه ميزان از آمادگى براى حضور در المپيك هستند و در كجا ايستاده اند و آيا واقعا مهيا هستند يا خير. مثلا گزارشى رسيده است كه احسان حدادى در تمرينات ديسك را ۶۸ متر پرتاب كرده و عباس صميمى در همين رشته به ۶۶ متر رسيده است و اگر واقعا چنين باشد، بايد مربيان اختصاصى آنها نيز به المپيك اعزام شود و دايما در معيت آنان باشند.
كريمى از بقيه نيز غافل نيست. ۱۲ تا ۱۵ نفر را در اردوهاى اختصاصى و غير متمركز حاضر داريم كه به خوبى تمرين مى كنند و فكر مى كنم كه از طريق آنها امكان و شانس تصاحب دو سهميه را ديگر داشته باشيم.
هر چه سريع تر
رييس فدراسيون دووميدانى اقبال سپهرزاد در دهگانه مردان و ليلا رجبى در پرتاب وزنه بانوان را بيش از سايرين مى داند و البته معتقد است كه در پرتاب چكش و نيزه هم جهش قابل توجهى داشته ايم. با اين حال كريمى مى گويد مشكل اصلى دووميدانى در حال حاضر كمبود امكانات در اردوهاى متمركز است و اگر اين موضوع حل شود، مى توان اردوهاى نهايى المپيك را داير كرد. با اين وجود امكانات و تداركات در هر حد و به هر شكل باشد. اردوهاى فوق بايد هر چه سريع تر داير شود يا اگر شده است، بدون فوت وقت همه چيز براى رسيدن به اوج آمادگى به كار گرفته شود. تا شروع المپيك بيست و نهم در پكن فقط قدرى بيش از ۳ ماه مانده است و اين چيزى نيست كه بتوان زياد و قابل تكيه دانست و در آن كارى اساسى و ريشه اى را نمى توان صورت داد و فقط بايد روى ورزشكاران منتخب به لحاظ روحى و جسمانى كار كرد و به بهترين شرايط ممكن رساند، زيرا از يك سو المپيك سخت ترين ميدان ورزش جهان است و از جانب ديگر بين هر يك از ورزشكاران منتخب تفاوت هايى وجود دارد و اگر يكى خصلت آمادگى سريع را دارد، ديگرى بايد ماه ها رويش كار شود تا به آمادگى لازم برسد همه اينها وقت مى برد و نياز به شروع كار نهايى از همين حالا دارد.
اين در حالى است كه توجه فراوان هميشگى به ورزش فوتبال به سبب روزهاى گرم پايانى ليگ و در پيش بودن ۴ مسابقه واپسين تيم ملى ايران در دور مقدماتى جام جهانى ،۲۰۱۰ يك بار ديگر حواس ها را معطوف به اين ورزش و از ساير مسايل پرت كرده و هر چند اين حسن را در بر دارد كه المپيكى ها در فضايى آرام و بدون استرس تمرين خواهند كرد، اما اين ضرر را هم دارد كه آنان زير سايه وسيع فوتبال محدودتر خواهند شد و احساس شان اين خواهد بود كه حق شان تضييع شده است. البته دووميدانى سال ها است كه به اين روند عادت كرده و هميشه همين بوده و هيچ گاه بهاى لازم به آن داده نشده و در تنهايى و سكوت سر كرده است، اما ادامه عادات اش در اوج غوغاى المپيك و بى بهره ماندن از پوشش خبرى وسيع اين رقابت ها، نوعى ظلم به آنها است و اين باور را به وجود مى آورد كه دووميدانى حتى پس از كسب ۴ سهميه المپيك كه دستاورد بالايى است، نمى تواند به حق خود برسد و چيزى باشد كه سزاوارى آن را دارد و فقط محدوديت ها را حس كند و به اين باور برسد كه هر چقدر هم تلاش كند، باز زير سايه رشته اى قرار دارد كه اصلا مجوز حضور در المپيك را هم كسب نكرده و مثل هميشه در اين راه ناكام بوده است(فوتبال).
بدون بهانه
سرمايه هاى اصلى دووميدانى ايران در ،۳ ۴ سال اخير كه عمدتا حدادى، صميمى، مهاجر شجاعى و سجاد مرادى بوده اند، برخلاف گذشته در ميدان هاى بين المللى متعددى حضور يافته اند و در نتيجه تجربه شان در سطحى بالا است و اگر معتقد باشيم كه معايب سابق كه كمبود تجربه در اين سطح است، ديگر آزارشان نمى دهد، المپيك ميدانى مناسب براى تجلى ارزش هاى فنى شان خواهد بود و البته عذر و بهانه اى نيز براى نتايج منفى احتمالى شان پذيرفته نخواهد بود، زيرا طى همين مدت كمتر امكان و وسيله و شرطى از آنها دريغ شده و حتى مربيان خارجى اختصاصى خويش را هم داشته و به اندازه كافى تحت نظارت و سرپرستى و كمك قرار گرفته اند.
كسب مدال در پكن تنها راه براى موثر شمرده شدن تداركات آنها نخواهد بود، اما قدر مسلم اين كه اكتفا به رتبه هاى نازل آن و نرسيدن احتمالى به فينال هيچ يك از مواد مختلف فقط اين معنا را خواهد داد كه بيش از حد خوشبين بوده و برخى حقايق دووميدانى خود را گم كرده ايم.